O rexurdir da palabra (Rexurdimento, s.XIX)

 

   Así viron o Rexurdimento galego: Lucía, María Vidal, Rossandy e Uxía, alumnas de 3ºESO

 (Para saber máis deste período, preme sobre o enlace destacado...)

Palabras... e "palavras" (literatura galega ss. XII a XVIII)

                                                       
 
Así viron a literatura galega destes séculos: 

Aida, Alejandro, Irea, Jorge, Noemí e Zaira

 -alumnado de 3º da ESO-

Palabras...escuras (Séculos escuros)

       

          Así viron os Séculos Escuros, Andrea..Antía..Óscar e Thalía. Alumnos de 3º ESO
             (Para traballares co texto do vídeo, preme aquí)
             (Para saber máis sobre este período, preme sobre o enlace correspondente)

Palabras... de "amigo" (literatura medieval)

    Así viron as   cantigas de amigo   Patricia, María, Zeltia e Anyeli ...alumnas de 3º da ESO...
    ( Para ver a curta, preme sobre a fotografía )
    ( Para saber máis sobre este tipo de cantigas, preme sobre o enlace destacado)

Palabra... do Manuel (Manuel María) -2-

    Resumo do Día...

Palabra....do Manuel (Manuel María)

    Achégase a festa das Letras Galegas... A mellor homenaxe, lembrar as palabras do   Manuel  !!!
    (Para achegarte á figura do autor, preme sobre o enlace)
    (Se queres saber máis sobre a historia desta festa preme sobre o enlace correspondente)

POESÍA.... con Lucía Aldao e María Lado

Bó día, este 8 de marzo, para achegármonos á poesía...
Estas son Lucía Aldao e María Lado // María Lado e Lucía Aldao...

Alegrámonos da súa presenza!!!

Palabras ... que instrúen (LITERATURA: instrucións de uso. Rodrigo Fresán)

   (...)

   Sen chegar a tales extremos de utilidade -a salvación dunha carreira actoral ou de todo o planeta-, está claro que a literatura, desde o principio dos tempos, sempre serviu para moito máis que a tan simple como complexa distracción e ancestral divertimento de que nos conten unha boa historia.

   Xa o escravo de Nerón e filósofo estoico Epicteto afirmaba que a lectura equivalía ao adestramento dun atleta antes de entrar ao estadio da vida, e que o seu propósito final era o de alcadar a paz suprema. Pero a lectura de ficcións serve, ademais, xa desde a infancia, como ferramenta para fortalecer o pensamento abstracto, para comprender a percepción do paso do tempo e estimular a imaxinación, para entender o curso narrativo de todas as cousas, para aprender a diferenciar entre o ficticio e o verídico e o posible e imposible (sen ter que renunciar a nada), para que se cuestionen ou se potencien as nosas ideas e crenzas, para a comprensión de conceptos como destino e éxito e fracaso e, finalmente, para evadirnos da prisión dos nosos días na busca de mil e unha noites e paisaxes e experiencias, que dificilmente poderíamos explorar ou vivir desde os nosos dormitorios e oficinas. Dío Jojen nun dos grandes éxitos editoriais dos últimos tempos, a saga Juego de tronos, de George R. R. Martin: "Un lector vive centos de vidas antes de morir. O home que no le vive só unha". E, si, non é posible vivir unha vida que non pode imaxinarse.

   Así, a literatura é un catálogo de posibles existencias que nos axudarán a formar e conformar a nosa. E o dito por Jojen -xa que estamos- tamén é aplicable á idea de ler nada máis que Juego de tronos. O de sentirse exculpado de todo repetindo iso de que as series de televisión son a nova gran literatura sen antes ter pasado por Shakespeare ou Dante ou Cervantes ou Tolstói ou Dickens ou Nabokov ou Borges e seguen as sinaturas. E nunca esquecerei as palabras daquel cuxo nome non direi pero que, orgulloso, me lanzou un "eu non leo ficción, porque non me gusta que me conten mentiras". Que en paz descanse aínda que siga vivo, ou iso crea el.

   O non ler, pola contra, non ten ningunha vantaxe e si demasiados efectos residuais. E ese virtual fin da soidade que é a de pasar a vida emitindo e recibindo refachos de máis ou menos 140 caracteres (e palabras abreviadas e emoticonas e selfies acerca de asuntos polo xeral pouco transcendentes) non é un bo consello nin conselleiro. Mirar non é o mesmo que ver e, moito menos, que ler. E, si, non son tempos fáciles para o asunto: cada vez saboréase menos materia nobre, os best-sellers están peor feitos con cada superventas que pasa, e o suposto oasis do libro electrónico resultou ser un espellismo: alí dentro máis alá desa novidade tonto-mesiánica á Marvel Comics que permitía soster toda unha biblioteca cunha soa man e da excitación supostamente ético-contracultural da descarga ilegal, o fenómeno probou ser -como tantos outros de aquí e agora- un triunfo da forma sobre o fondo, e do envase por riba do contido (...)

   Mentres tanto e ata entón, abundan os tan amenos coma ominosos ensaios -o pioneiro Elegías a Gutenberg, de Sven Birkerts, e o máis recente Superficiales, de Nicholas Carr- onde se advirte de que vivimos na "idade da distracción" onde impera aquel "demasiado de nada" ao que lle cantaba Bob Dylan, e se predí a fin do don da lectura. E, polo tanto, tamén da escritura que algunha soubo conformar a gran literatura decimonónica e consagrou a novela como forma sublime e contedora de todas as cousas deste mundo e do infinito e más aló anterior a Google. Unha maxia sen truco que fai das nosas bibliotecas unha sorte de bioteca: unha biografía alternativa e correndo paralela ao noso pasaxeiro paso por aquí (...)

    Ler pode facerte máis feliz?, preguntábase un ensaio de hai uns meses na revista The New Yorker. A súa autora, a narradora e antropóloga social Ceridwen Dovey, aseguraba que si. Eu, que xa o sabía, en cambio, prefiro ameazar cun non ler seguro que te fai máis tonto. Moito máis tonto do que pensas. Máis que iso que estás pensando (...)

(Tradución ao galego dalgúns fragmentos do artigo escrito por RODRIGO FRESÁN para El País, o 7 de febreiro de 2016)
(Se queres ler o artigo completo -non ten desperdicio- preme sobre o seguinte enlace:
http://cultura.elpais.com/cultura/2016/02/03/actualidad/1454497660_313853.html)

Palabras de ... tolos ou visionarios ?

    Hai persoas que detectan tendencias de futuro que a maioría non ve. A propensión a rexeitar o descoñecido converte a moitos xenios en marxinados do seu tempo...

   TOLOS OU VISIONARIOS ???

    Na antigüidade, a partir do século VI antes de Cristo, o paradigma científico estaba protagonizado pola teoría xeocéntrica. É dicir, pola crenza de que o Sol e o resto de planetas xiraban arredor da Terra. E, en consecuencia, a Terra era o centro do universo. Ninguén cuestionaba nin poñía en dúbida esta forma de pensar. Tanto é así que todas as hipóteses acerca do universo desenvolvéronse a partir deses supostos. Co tempo, os máis eminentes pensadores e científicos -liderados polos filósofos Platón e Aristóteles- chegaron ao convencemento de que se trataba dunha verdade inmutable.

    Anos máis tarde, Aristarco de Samos atreveuse a cuestionar o statu quo científico da época, formulando a teoría heliocéntrica. Este sabio afirmaba que o Sol era o centro do universo e que a Terra e o resto de planetas xiraban ao seu redor. Daquela, a maioría dos seus colegas burláronse e opuxéronse á súa hipótese, que foi severamente criticada e condenada. Non en van, dar creto a esta nova teoría supoñía que eles estaban equivocados.

    Co paso dos séculos apareceron outros pensadores con novas maneiras de mirar e interpretar o universo. Entre eles destacou Nicolás Copérnico, quen retomou o relevo de Aristarco de Samos asegurando que a Terra xiraba sobre si mesma unha vez ao día, e que unha vez ao ano daba unha volta completa arredor do Sol. Dado que Copérnico contaba con elaborados cálculos matemáticos que sustentaban a súa hipótese, nesta ocasión a teoría heliocéntrica foi acollida con menos escepticismo.

    Cen anos máis tarde, e grazas aos avances tecnolóxicos, as hipóteses de Copérnico foron demostrados por Galileo Galilei. Coa axuda do telescopio -instrumento que el mesmo inventou-, desmontouse a falsidade inherente á teoría xeocéntrica, consagrando así a veracidade da heliocéntrica, descrita case dezaoito séculos atrás por Aristarco de Samos. Así foi como se produciu un dos máis importantes cambios do paradigma que experimentou a humanidade..

(tradución ao galego dun fragmento do artigo, de Borja Vilaseca, titulado ¿Locos o visionarios? recollido en El País Semanal do 1-11-2015)

Palabra... de guionista (Jean-Claude Carrière)

P.- Corre a lenda de que, ata non hai moito, soía traballar 16 horas ao día.

R.- Non, iso non é certo. Se un escritor lle di que escribe tantas horas seguidas, estea seguro de que lle está mentindo. Escribir é un exercicio físicamente esgotador, polo que facelo durante seis horas seguidas xa me parece excesivo. Outra cousa é o traballo que facemos sen nos dar conta. No interior de cada un de nós existe un obreiro invisible, que segue a traballar cando nós desconectamos. A miúdo deixo os meus guións repousaren dous ou tres meses. Cando volvo traballar con eles, atopo solucións inmediatas a problemas que me parecían irresolubles.

P.- Como o explica?

R.- O inconsciente sempre resulta fundamental, tamén ao escribir. Para que un personaxe sexa completo, sempre hai que dotalo dun subconsciente propio. Todo escritor debe conferir zonas escuras aos seus personaxes. E cando fan cousas absurdas ou impropias deles hai que deixarlles tomar ese camiño imprevisto.

P.- É dicir, que o autor nunca debe ter a pretensión de controlalos totalmente?

 R.- Claro que non. Iso é o peor que che pode pasar. Iso sería o teatro burgués do século XIX, onde os personaxes eran puros estereotipos e un xa sabía como reaccionarían perante calquera acontecemento nada máis saíren a escena. Sempre conto unha anécdota que o resume moi ben. Durante o ensaio dunha obra de Pirandello, unha actriz díxolle que non era capaz de enternder ao seu personaxe: "Como é posible que diga isto na páxina 27 e despois, na 50, faga o contrario?". Pirandello respondeulle de forma brillante: " E a min que me conta? Eu só son o autor..."

(Tradución dun fragmento da entrevista que  Álex Vicente lle fai a Jean-Claude Carrière en  El País Semanal -13/9/2015-)

-Para saber máis do guionista, preme aquí -

-Suxestión: O texto narrativo. A construción do personaxe.

"Palavras".... (Sónia Sultuane)

               As palavras que te dou

               são o que sou,
               são o que sinto,
               e como me sinto,

               essas são as minhas palavras: EU.

      Este poema aparece no proxecto Aló Irmao! o álbum publicado por Narf e por Manecas Costa, onde podemos escoitar o poema   Palavras.

( para saber máis da autora destes versos, preme aquí )

(para escoitares a versión musicada, aquí )

Palabras.... para o comezo de curso -3 (Roberto L. Blanco Valdés)

   "(...) o ministro debería saber que os termos neno e reválida son incompatibles. Debería sabelo, si, pero non o sabe, ao igual que moitos españois, bastantes dos cales se dedican profesionalmente á docencia: todos os que sofren o mal da examinite.

Tal enfermidade, descrita nos libros de patoloxía pedagóxica como unha inflamación da confianza persoal na que todos os problemas educativos se resolven con máis esixencia e máis exames destinados a controlar o que memorizan os alumnos, provoca en España desde hai anos devastadores efectos no noso sistema de ensino.

Para os afectados pola examinite aguda, forma coa que o mal se manifesta por aquí, nin os estudantes de primaria e secundaria, nin os universitarios, teñen que aprender a falar en público, a relacionarse cos libros de forma natural e a manexalos con frecuencia e con soltura, a traballar en grupo, a aproveitar todas as posibilidades que nacen dun bo uso das novas tecnoloxías e a aprender o útil deixando o prescindible, dada a limitada capacidade da mente para acumular coñecementos. Non, as vítimas da examinite aguda -sexan profesores en universidades, escolas ou institutos- teñen o seu examina (órgano moi delicado) tan gravemente afectado polo virus que a provoca que chegaron a convencerse de que ensinar consiste en embutir (como o chourizo se embute nunha tripa) coñecementos, cantos máis mellor e anque sexa de forma atropelada, na mente dos nosos estudantes, someténdoos despois a controis permanentes para saber canto memorizaron.

   A obsesión coas reválidas, que forma parte desa terrible enfermidade que todo o cifra na memoria e os exames, chega ao punto de prescindir por completo da idade dos alumnos, o que explica que nenos de oito anos sexan tratados como os xoves que preparan notarías ou rexistros. Unha auténtica loucura.

   (...) Non hai solución para o noso sistema educativo mentres non aceptemos a evidencia de que as súas taras non teñen que ver coa falta de esixencia aos alumnos, senón con todo o contrario: cuns niveis de esixencia insensatos e enfermizos, baseados no tándem memoria-exame que fai dos profesores unha especie de xendarmes e trata de que os alumnos sexan como loros, aos que se lles esixe repetir o que se lles di incluso cando isto resulta inútil, desfasado ou incomprensible."

   Neste inicio curso que comeza así, neboento e ventoso, tan de outono... lembro esta lectura que xurdiu na primavera, cando todo é posible e xermolan novos aires... Se cadra non é este mal momento para unha reflexión...

-Tradución dun extracto de Las reválidas de Wert y el mal de la "examinitis" de Roberto L. Blanco Valdés. en EL OJO PÚBLICO de La Voz de Galicia (8-5-2015)-

Palabras... para unha "cita..." - pleonasmo ? - (Alex Grijelmo)

<< ...  A palabra "cita" vén significar que dúas ou máis persoas concertan unha hora, un día e un lugar para atoparse. E como non podía ocorrer doutra forma, tal sinalamento debe ser acordado previamente. De nada serve citarse para onte, ou para o mes pasado. Resultaría de todo punto de vista ineficaz citarse para hai dous anos e medio (....)

...  A palabra "cita" leva a proxectar esa idea cara a un momento que está por vir; é dicir, un momento que converte inexorablemente á cita en previa a el, un momento que non ten máis remedio que ser posterior a ela se de verdade queremos que se trate dunha cita.

    Na  vida real, ninguén  di que concertou cunhas amigas "unha cita previa" para cear (....)

...   A publicidade oficial fará ben en suxerirnos, pois, que concertemos unha cita, establezamos unha cita, pidamos unha cita, tramitemos unha cita. E que acudamos así a resolver os nosos asuntos mediante cita, cunha cita, despois dunha cita. "Cita previa" é un pleonasmo como "libro con páxinas" ou "cadáver morto": e o pleonasmo soe suxerir que quen cae nel perdeu o verdadeiro valor dunha palabra.  >>

 

  

(-Tradución de varios fragmentos do artigo Las citas siempre son previas, de Álex Grijelmo, publicado no xornal El País o 5-xullo-2015)

Reflexión: O PLEONASMO...ten a mesma función na "VIDA REAL" que na "VIDA LITERARIA"?? 
Suxestión: repasar  os usos do MODO SUBXUNTIVO... Por que aparece tantas veces neste texto??